Het Manifest van Stichting iSHARE
Datarechthebbenden versterken met een wereldwijd vertrouwde structuur
Het iSHARE Trust Framework en Schema zijn ontwikkeld om datarechthebbenden een wereldwijd vertrouwde structuur te bieden voor het toegang geven van data. Centraal in deze visie staan digital credentials voor rechtspersonen, die een basis van vertrouwen vormen over verschillende sectoren en rechtsgebieden. Door ervoor te zorgen dat data kan worden gebruikt op basis van juridisch bindende overeenkomsten, stelt iSHARE organisaties in staat te bepalen hoe hun data wordt gedeeld en gebruikt. Tegelijkertijd kunnen datarechten veilig en conform gedelegeerd worden.
Een gecertificeerd, gedecentraliseerd ecosysteem voor juridische zekerheid en datarechten.
Om dit te bereiken, bouwt iSHARE aan een wereldwijd netwerk van onafhankelijke, door iSHARE gecertificeerde uitgevers van participant-credentials. Deze credenties zijn gebaseerd op bewezen identiteitsverificatie protocollen voor rechtspersonen zoals eIDAS, GLEIF en DUNS.
Dit zorgt ervoor dat alle entiteiten binnen het ecosysteem dezelfde validatieprocessen volgen, waarmee de juridische zekerheid en het vertrouwen bij alle interacties wordt uitgebreid.
Een groot netwerk van onafhankelijke, gecertificeerde iSHARE-uitgevers van datarechtencredentials (Ecosysteem), stelt datarechthebbenden in staat om toegang tot bestaande data binnen het ecosysteem te delegeren, terwijl zij volledige controle behouden.
Deze credentials worden verwerkt door een ecosysteem van data service providers die data namens hun klanten beheren, maar nu ook toegang aan derden kunnen verlenen met juridisch bewijs dat de datarechthebbende hiervoor op basis van specifieke attributen toestemming heeft gegeven. Een groeiend aantal data service providers sluit zich aan bij het datarechtenframework van iSHARE.
→ (Energie-)dienstverleners
→ Communityplatforms
→ ERP-systemen
→ SaaS-bedrijven
Via dit groeiende ecosysteem kunnen datarechthebbenden de waarde van hun bestaande eigen data realiseren, terwijl zij de juridische controle behouden. Daarnaast kunnen kunnen AI-modellen zoals ChatGPT, Grok, DeepSeek, en sectorspecifieke AI-tools veilig eigen data verwerken (bijv. realtime energieverbruiksdata). Dankzij de juridische zekerheid van het iSHARE Framework, kunnen datarechthebbende waarborgen dat hun data veilig en conform wordt gebruik over verschillende domeinen, tegen vastgestelde prijzen.
Open Bestuursorganisatie en Vertrouwde Interoperabiliteit
iSHARE wordt beheerd via een open en transparant proces, gefaciliteerd door de iSHARE Foundation. Dit governancemodel zorgt ervoor dat alle elementen (credentie scheme’s, licenties, technische protocollen, operationele procedures en juridische voorwaarden) gezamenlijk worden beheerd door de gebruikers van het Trust Framework, met duidelijk vastgelegde en strikt gedefinieerde minimumeisen.
Op deze manier geeft iSHARE invulling aan de visie van de Europese Commissie’s Data Act, die gericht is op een gestructureerde, juridisch geborgde en federatieve aanpak van data-uitwisseling binnen de EU. Door ervoor te zorgen dat datarechthebbenden de controle behouden over toegang tot en gebruik van hun data, operationaliseert iSHARE de principes van de Data Act en maakt het veilige en interoperabele data-uitwisseling tussen bedrijven, overheden en individuen mogelijk.
iSHARE wordt beheerd via een open en transparant proces, gefaciliteerd door de iSHARE Stichting (Foundation). Dit model zorgt ervoor dat alle elementen gezamenlijk worden beheerd door de gebruikers van het framework.
Het doel is om vertrouwde interoperabiliteit te waarborgen over domeinen, data spaces, en geografische regio’s, zodat data naadloos kan worden uitgewisseld op basis van juridisch bindende overeenkomsten. Bestaande uitgevers van de iSHARE credentials zijn onder andere het Nederlandse Ministerie van Economische Zaken, dat het Nederlandse eHerkenning-schema gebruikt voor identiteitsverificatie (eIDAS-gecertificeerd). Daarnaast wordt iSHARE breed toegepast door data space organen in sectoren zoals logistiek, mobiliteit, bouw, de Green Deal, energie en landbouw.
Een Coöperatief en Gedecentraliseerd Ecosysteem
iSHARE is al een coöperatief en federatief ecosysteem en breidt zich verder uit door nauw samen te werken met andere frameworks, zoals de International Data Spaces Association (IDSA) en Gaia-X. Daarnaast draagt iSHARE actief bij aan gezamenlijke initiatieven binnen JTC25, Trusted Data Transactions en de Eclipse Dataspace Working Group, waarmee we onze rol in het vormgeven van wereldwijde data-interoperabiliteit verder versterken.
Ons ecosysteem ontwikkelt zich daarmee verder dan de huidige data service providers die voldoen aan de iSHARE-specificaties en omvat ook:
- IDSA-conforme partijen, met name partijen die gebruikmaken van de EDC (Eclipse Dataspace Connector) en andere implementaties van datadomeinprotocollen.
- Cloud serviceproviders die voldoen aan de Gaia-X trust labels en compliance vereisten.
Door naadloze interoperabiliteit met deze frameworks en componenten te waarborgen en actief bij te dragen aan wereldwijde standaardisatie, maakt iSHARE een breder netwerk van vertrouwde deelnemers mogelijk die data veilig en rechtmatig kunnen raadplegen en gebruiken. Zo versterkt iSHARE vertrouwen en operationalisering over verschillende domeinen, regio’s en sectoren.
Het volledige potentieel van data beschikbaar stellen
Door vertrouwen, juridische zekerheid en interoperabiliteit te waarborgen, stelt iSHARE organisaties en individuen in staat om de waarde van hun data bij de bron optimaal te benutten. Deze gestructureerde en juridisch geborgde aanpak zorgt ervoor dat data enerzijds veilig en eerlijk gedeeld kan worden, terwijl het anderzijds innovatie en economische groei kan stimuleren door middel van nieuwe informatiebronnen.
