GDDS
SAGE is een mede door het Digital Europe Programme gefinancierd project dat werkt aan een gefedereerde, veilige, en interoperabele data space (Green Deal Data Space (GDDS)) ter ondersteuning van de belangrijkste pijlers van de European Green Deal. Door uiteenlopende bronnen van milieudata met elkaar te verbinden binnen gemeenschappelijke governance- en trust frameworks, stelt GDDS organisaties in heel Europa in staat samen te werken aan de meest urgente duurzaamheidsvraagstukken van onze tijd — van biodiversiteit en klimaatadaptatie tot de circulaire economie en nulverontreiniging.
Vraagstuk
Uitdaging en Context
Het realiseren van de ambities van de European Green Deal vereist gecoördineerde actie van overheden, onderzoeksinstellingen, bedrijven en het maatschappelijk middenveld. De data die hiervoor nodig is, is echter nog altijd versnipperd en moeilijk uit te wisselen. Milieudatasets bestaan vaak uit een combinatie van gevoelige, afgeschermde en publiek beschikbare informatie, die wordt beheerd door verschillende organisaties met uiteenlopende systemen, standaarden en niveaus van openheid. Zonder een betrouwbare, interoperabele basis voor het combineren en uitwisselen van deze data blijft besluitvorming op basis van feiten en data over biodiversiteitsverlies, klimaatbestendigheid, vervuilingsreductie en de transitie naar een circulaire economie sterk beperkt.
De oplossing
GDDS pakt deze uitdagingen aan door een gefedereerde data space te ontwikkelen waarin bewezen technologiestacks en governance frameworks worden geïntegreerd om uiteenlopende databronnen met elkaar te verbinden. Door gebruik te maken van semantische interoperabiliteit kunnen gevoelige, afgeschermde, open en publieke data veilig worden gecombineerd, met behoud van veiligheid en datasoevereiniteit. Om belangrijke doelstellingen van de Green Deal te realiseren, is het project begonnen met tien use-cases: Air Quality and Health (EIRENE), BECO2, Forest Data Space, GEESE, NECST, Pollinator Monitoring (PMDS), Remote Sensing for Forest Inventories, Soil Circularity, Textile Circularity en Zero Defect Manufacturing (ZDM).
Hoe het werkt
Het SAGE-consortium ging in maart 2025 van start met de ontwikkeling van een proof-of-conceptinfrastructuur, met als doel om tegen maart 2028 toe te werken naar een operationele Green Deal Data Space (GDDS), ondergebracht in een zelfstandige juridische entiteit en gebaseerd op decentrale governance. Centraal binnen GDDS staan datasoevereiniteit en semantische interoperabiliteit, zodat deelnemers zowel afgeschermde als open data kunnen delen en tegelijkertijd volledige controle behouden. Via een gefedereerde catalogus verbindt GDDS aardobservatie- en onderzoeksdata en waarborgt het de interoperabiliteit met andere Common European Data Spaces. In lijn met het Digital Europe Programme richt GDDS zich op biodiversiteit, klimaatadaptatie, circulaire economie en nulverontreiniging, om besluitvorming op basis van feiten en data te stimuleren.
Toegevoegde waarde van het iSHARE Trust Framework
Het iSHARE Trust Framework biedt de bestuurs- en trust-basis voor GDDS en voorziet in gestandaardiseerde mechanismen voor identiteitsverificatie, authenticatie en autorisatie. Hierdoor kunnen deelnemers milieudata uitwisselen met behoud van datasoevereiniteit, én bijdragen aan de doelstellingen van de European Green Deal.
iSHARE leidt het Governance Framework en werkt samen met betrokken partijen aan de ontwikkeling van het GDDS Rulebook, gebaseerd op de DSSC Blueprint. Daarnaast heeft iSHARE de Strategic Steering Committee voorgesteld.
Door bij te dragen aan alle werkpakketten verbindt iSHARE technische, juridische en operationele aspecten in een levend governance framework voor de GDDS-community.
Projectpartners
